Een kasteel om in te dansen

Voor haar communiereportage kozen Nala en haar ouders het Kasteel van Ordingen, even buiten Sint-Truiden. Ik kende Nala al: dit was de derde keer dat ik voor dit gezin fotografeerde, en dat scheelt. Wie al twee keer voor mijn lens heeft gestaan, moet niet meer op gang geholpen worden. Wat ik nog niet wist, kwam er die dag vanzelf uit.

De trap eerst

Een kasteel begint bij zijn trap, en die van Ordingen is er een om even van stil te vallen: breed, in lichte steen, met een houten leuning die de bocht mee omgaat en behang dat meedraait tot boven. Nala liep hem op alsof ze er woonde.

Het licht deed de rest. Er staan hoge ramen op elke verdieping, en het valt in banen over de treden. Ik moest haar eigenlijk alleen maar vragen om te blijven staan waar dat licht toevallig lag.

Van bovenaf

Tussendoor ben ik naar boven gelopen om over de leuning te kijken. Van daar is de trap geen trap meer maar een spiraal, met de kroonluchter er middenin. Nala zat onderaan, haar rok uitgespreid over de treden, en keek omhoog tot ik klaar was.

Even gewoon zitten

Voor de portretten hoefden we nergens naartoe: een trede in dat licht is een betere stoel dan de meeste stoelen. Dat is het eerlijkste stuk van elke reportage, geen decor dat meespeelt en geen houding, alleen een gezicht en het licht dat van de steen terugkaatst.

Nala kan dat. Ze keek in de lens zonder te verstijven, en toen ze haar kin in haar hand legde was het portret er al voor ik iets had gevraagd.

Zij en zij

In de gang staan grote spiegels, en die zijn een geschenk. Je zet iemand er één keer echt in en één keer als spiegelbeeld, en de kamer wordt meteen twee kamers diep.

Ze draaide er een paar keer voor rond, tot de tule niet meer bijhield wat zij deed. Verderop hangt een gouden lijst, en daar hoefde ze alleen maar stil te staan.

Klein onder de luchter

Boven aan de trap hangt een kroonluchter die elk beeld wint. Ik heb hem laten winnen: de luchter groot, Nala klein aan de balustrade. Zo'n foto vertelt beter hoe groot dat huis is dan een portret dat ooit zou kunnen.

Even later stond ik in de kamer ernaast en keek ik door de deuropening naar haar. Kaders zoeken hoeft hier niet, ze staan er al.

Veren om de schouders

Bij het kleed hoorde een cape van veren, en die kwam er onderweg bij. Hij veranderde alles: van communiekleed naar iets uit een oude film.

Met al die lampen achter haar hoefde ik weinig te doen. Ik ben blijven fotograferen tot ze begon te lachen om mij, want dat is meestal het beeld dat overblijft.

De zaal als dansvloer

In de grote zaal vroeg ik of ze eens van de ene kant naar de andere wilde stappen. Dat werd geen stappen. De tule kwam los van de grond, ze draaide op haar as, en ik moest vooral zorgen dat ik mee bleef draaien.

Achteraf bekeken kantelde het hier. Tot dan fotografeerde ik een meisje in een mooi kleed in een mooi huis. Vanaf hier fotografeerde ik iemand die beweegt.

Licht in strepen

In een zijkamer viel het licht door de luiken in strepen over de vloer, en naast het bankje stond een kandelaar van kristal. We hebben daar een poos gezeten zonder veel te zeggen.

Dat mag ook. Niet elk beeld hoeft uit een idee te komen; sommige komen gewoon uit stilzitten in een kamer waar het licht goed staat.

Aan de vleugel

Beneden staat een zwarte vleugel op een rood tapijt. Nala ging zitten en legde haar handen op de toetsen.

Die kamer is de donkerste van het huis, en dat komt de vleugel goed uit: het zwart van de lak loopt door in het donker erachter, en wat overblijft is een wit kleed, een rij toetsen en een vergulde kop die vanaf de vloer staat te kijken.

De korte jurk

De lange tule ging eraf en daaronder zat een korte kanten jurk. Dat is het handige aan een kleed met twee gedaantes: je krijgt in één reportage twee reportages, en de tweede is meteen wat losser.

Naar buiten

Buiten op het gras staat een oude parkklok, te groot en te mooi om te laten staan. Nala nam haar rok met twee handen vast en spreidde hem open zoals dat op een schilderij hoort.

Verderop ligt een bruggetje over de slotgracht. Daar ben ik laag gaan staan, zodat de boog en het water het beeld dragen en zij bovenaan op de rand staat. Een reportage mag ook eens even niet over het gezicht gaan.

En toen bleek ze te dansen

In de tuin achter het kasteel, tussen de buxus, vroeg ik nog een laatste keer of ze wilde bewegen. En toen kwam eruit wat ik nog niet wist: Nala danst ballet. De spitzen gingen aan, ze ging op haar tenen staan tussen de hagen, en het kasteel werd achtergrond.

Ik heb daarna weinig meer gedaan dan de camera vasthouden en zorgen dat ik op tijd afdrukte. Zij wist precies wat ze deed.

Een kasteel is groot genoeg om iemand in te laten verdwijnen, en dat is meteen het risico van zo'n reportage: dat ze vooral over het gebouw gaat. Hier gebeurde het omgekeerde. Van de eerste trede tot de laatste pirouette stond Nala er gewoon, binnen even goed als buiten, en werd het kasteel wat het moest zijn: de mooiste achtergrond die ze kon krijgen.

Veel plezier op je communiefeest, Nala.